Αρθροσκόπηση Ώμου: Διάγνωση και Αντιμετώπιση με Ελάχιστα Επεμβατική Τεχνική

Ο πόνος στον ώμο και ο περιορισμός της κίνησης μπορούν να υποβαθμίσουν σημαντικά την ποιότητα της καθημερινότητάς σας. Όταν η συντηρητική θεραπεία, όπως η φαρμακευτική αγωγή και η φυσικοθεραπεία, δεν αποδίδει, η σύγχρονη ορθοπαιδική χειρουργική μπορεί να προσφέρει αποτελεσματική αντιμετώπιση, ανάλογα με την πάθηση και τις ανάγκες σας.

 

Τι είναι η αρθροσκόπηση ώμου;

Η αρθροσκόπηση ώμου είναι μια ελάχιστα επεμβατική χειρουργική τεχνική, κατά την οποία ο ορθοπαιδικός εισάγει μια μικρή κάμερα, το αρθροσκόπιο και τα ειδικά αρθροσκοπικά εργαλεία, μέσω 3-4 τομών στο δέρμα, μήκους μικρότερου του ενός εκατοστού. Επιτρέπει την ταυτόχρονη διάγνωση και αντιμετώπιση βλαβών στους τένοντες, στον χόνδρο, στους συνδέσμους και στους υπόλοιπους ιστούς της άρθρωσης, προσφέροντας μικρότερο τραυματισμό των γύρω ιστών, λιγότερο πόνο και ταχύτερη ανάρρωση σε σύγκριση με τις ανοικτές επεμβάσεις.

Η λέξη προέρχεται από τις αρχαίες ελληνικές λέξεις «άρθρον» και «σκοπέω» και σημαίνει «κοιτώ μέσα στην άρθρωση». Αντί για τις μεγάλες τομές που απαιτούν οι ανοικτές επεμβάσεις, ο χειρουργός χρησιμοποιεί μικροσκοπικά αρθροσκοπικά εργαλεία, προστατεύοντας τους υγιείς ιστούς και επιταχύνοντας την επιστροφή σας στις καθημερινές και αγαπημένες σας δραστηριότητες.

 

Η σύγχρονη τεχνολογία στην αρθροσκόπηση ώμου

Η ιατρική τεχνολογία εξελίσσεται διαρκώς, τόσο σε επίπεδο εξοπλισμού και υλικών όσο και σε επίπεδο χειρουργικών τεχνικών. Στα σύγχρονα χειρουργεία χρησιμοποιούνται:

 

Απεικόνιση υψηλής ανάλυσης 4K

Οι σύγχρονες κάμερες μεταφέρουν την εικόνα του εσωτερικού της άρθρωσης σε μεγάλη οθόνη, με μεγέθυνση και εξαιρετική ανάλυση 4K. Με αυτόν τον τρόπο, ο χειρουργός μπορεί να εντοπίσει με ακρίβεια τις ανατομικές βλάβες που υπάρχουν στον ώμο και να τις αντιμετωπίσει με τη βοήθεια ειδικών αρθροσκοπικών εργαλείων.

 

Εξειδικευμένα αρθροσκοπικά εργαλεία

Μέσω μικρών τομών χρησιμοποιούνται εργαλεία σύλληψης και συρραφής, ξέστρα, γλύφανα και άλλα ειδικά εργαλεία, τα οποία επιτρέπουν στον χειρουργό να απομακρύνει τους μη υγιείς ιστούς και να διορθώσει τη βλάβη με τη μικρότερη δυνατή παρέμβαση.

 

Εξατομικευμένο πρόγραμμα αποκατάστασης

Η άμεση κινητοποίηση και η γρήγορη επιστροφή στην καθημερινότητα υποστηρίζονται από την ελάχιστη επεμβατικότητα της μεθόδου και από ένα πρόγραμμα αποκατάστασης που σχεδιάζεται σύμφωνα με την επέμβαση και τις ανάγκες κάθε ασθενούς.

 

Ανατομία και παθήσεις: Πότε ενδείκνυται η επέμβαση;

Ο ώμος είναι μια περίπλοκη άρθρωση και διαθέτει το μεγαλύτερο εύρος κίνησης από οποιαδήποτε άλλη άρθρωση στο ανθρώπινο σώμα. Αυτό, όμως, τον καθιστά ταυτόχρονα και πιο ευάλωτο στην αστάθεια και στα εξαρθρήματα.

Η άρθρωση σχηματίζεται από τρία οστά: το βραχιόνιο, την ωμοπλάτη και την κλείδα. Η κεφαλή του βραχιονίου αρθρώνεται με μια κοίλη επιφάνεια της ωμοπλάτης, την ωμογλήνη. Οι επιφάνειες των οστών καλύπτονται από αρθρικό χόνδρο, ο οποίος επιτρέπει την ομαλή κίνησή τους με περιορισμένη τριβή.

Η ωμογλήνη περιβάλλεται από τον επιχείλιο χόνδρο, έναν ισχυρό ινώδη ιστό που αυξάνει τη σταθερότητα της άρθρωσης. Το τενόντιο ή στροφικό πέταλο αποτελείται από τέσσερις τένοντες: τον υπερακάνθιο, τον υπακάνθιο, τον υποπλάτιο και τον ελάσσονα στρογγύλο. Οι τένοντες αυτοί συμβάλλουν στη σταθερότητα και στην ομαλή κίνηση του ώμου.

Ο ορθοπαιδικός χειρουργός με εξειδίκευση στις παθήσεις του ώμου μπορεί να προτείνει αρθροσκόπηση, όταν υπάρχει μια επώδυνη πάθηση που δεν ανταποκρίνεται στις μη χειρουργικές θεραπείες, όπως η ανάπαυση, η φυσικοθεραπεία, η αντιφλεγμονώδης αγωγή και, κατά περίπτωση, οι εγχύσεις.

Η αρθροσκόπηση ώμου μπορεί να εφαρμοστεί στις ακόλουθες παθήσεις:

Ρήξη Στροφικού Πετάλου – Rotator Cuff Tear

Η ρήξη στους τένοντες του ώμου μπορεί να αποκατασταθεί αρθροσκοπικά, με συρραφή του σημείου της βλάβης και τη χρήση ειδικών αγκυρών ραμμάτων.

Αστάθεια Ώμου και Εξάρθρημα

Σε ασθενείς που παρουσιάζουν εξάρθρημα ή υποτροπιάζουσα αστάθεια, μπορεί να πραγματοποιηθεί συρραφή του επιχειλίου χόνδρου της ωμογλήνης, ώστε να αποκατασταθεί η σταθερότητα της άρθρωσης.

Βλάβη SLAP

Η βλάβη SLAP αφορά ρήξη στο άνω τμήμα του επιχειλίου χόνδρου και μπορεί να αντιμετωπιστεί αρθροσκοπικά, ανάλογα με το είδος και την έκταση της βλάβης.

Σύνδρομο Υπακρωμιακής Πρόσκρουσης

Η αρθροσκόπηση μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την αντιμετώπιση των ιστών που προκαλούν πόνο και περιορίζουν την ομαλή κίνηση των τενόντων κάτω από το ακρώμιο.

Ασβεστοποιός Τενοντίτιδα

Κατά την αρθροσκόπηση μπορούν να αφαιρεθούν οι εναποθέσεις ασβεστίου από τον τένοντα του υπερακανθίου και να αποκατασταθεί ο εκφυλισμένος τένοντας σε ασθενείς που υποφέρουν από συχνές κρίσεις ασβεστοποιού τενοντίτιδας.

Συμφυτική Θυλακίτιδα – Παγωμένος Ώμος

Η αρθροσκοπική απελευθέρωση του ρικνωμένου αρθρικού θυλάκου μπορεί να βοηθήσει στην επαναφορά του εύρους κίνησης σε ασθενείς με παγωμένο ώμο.

Λιγότερο συχνές επεμβάσεις, όπως η απελευθέρωση του υπερπλάτιου νεύρου, η αφαίρεση κύστεων και ορισμένες οστεοσυνθέσεις καταγμάτων, μπορούν επίσης να πραγματοποιηθούν αρθροσκοπικά. Αντίθετα, η αρθροπλαστική ώμου και κάποιες οστεοσυνθέσεις απαιτούν ανοικτή χειρουργική επέμβαση.

          


 

Σύγκριση: Αρθροσκόπηση και ανοικτή επέμβαση ώμου

Χαρακτηριστικό	Αρθροσκόπηση Ώμου	Ανοικτή Επέμβαση
Μέγεθος τομών	3-4 μικρές τομές, μήκους μικρότερου του ενός εκατοστού	Μεγαλύτερη χειρουργική τομή
Τραυματισμός ιστών	Ελάχιστος τραυματισμός των μυών και των γύρω ιστών	Μεγαλύτερος τραυματισμός των ιστών για την πρόσβαση στην άρθρωση
Χρόνος νοσηλείας	Συνήθως δεν απαιτείται διανυκτέρευση και η επιστροφή στο σπίτι γίνεται λίγες ώρες μετά την επέμβαση	Μπορεί να απαιτηθεί μεγαλύτερη παραμονή στο νοσοκομείο
Μετεγχειρητικός πόνος	Μικρότερος λόγω των μικρών τομών και του περιορισμένου τραυματισμού των ιστών	Συνήθως εντονότερος λόγω της μεγαλύτερης τομής
Αισθητικό αποτέλεσμα	Πολύ μικρές και διακριτικές ουλές	Μεγαλύτερη και πιο εμφανής ουλή
Επιπλοκές	Το ποσοστό των επιπλοκών είναι ελάχιστο και των σημαντικών επιπλοκών τείνει στο μηδέν	Ο κίνδυνος διαφοροποιείται ανάλογα με το είδος και την έκταση της επέμβασης

Πώς να προετοιμαστείτε για το χειρουργείο

Η σωστή προετοιμασία συμβάλλει στην ασφαλή πραγματοποίηση της επέμβασης και στην ομαλότερη αποκατάσταση.

 

Προεγχειρητικός έλεγχος

Ο προεγχειρητικός έλεγχος πραγματοποιείται συνήθως την ίδια ημέρα ή λίγες ημέρες πριν από την επέμβαση. Περιλαμβάνει τη λήψη του ιατρικού ιστορικού σας, την καταγραφή των φαρμάκων και των συνυπαρχουσών παθήσεων, γενικές εξετάσεις αίματος, ακτινογραφία θώρακος και ηλεκτροκαρδιογράφημα.

Αν υπάρχει κάποιο συγκεκριμένο πρόβλημα υγείας, μπορεί να απαιτηθούν επιπλέον εξετάσεις. Παράλληλα, θα ενημερωθείτε για τις λεπτομέρειες της διαδικασίας και το χρονοδιάγραμμα της αποκατάστασης.

 

Πρακτική προετοιμασία

Μετά την αρθροσκόπηση θα μπορείτε να κινητοποιηθείτε άμεσα, με τη βοήθεια ενός φακέλου ανάρτησης του ώμου για τις πρώτες ημέρες. Θα μπορείτε επίσης να χρησιμοποιείτε το χέρι σας για απλές κινήσεις και για ασκήσεις του αγκώνα, του καρπού και των δαχτύλων.

Ενδέχεται, ωστόσο, να χρειαστείτε βοήθεια σε πιο απαιτητικές δραστηριότητες, όπως το μαγείρεμα, τα ψώνια, το μπάνιο και οι δουλειές του σπιτιού. Σε περίπτωση που ζείτε μόνος ή μόνη, είναι χρήσιμο να προγραμματίσετε τη βοήθεια κάποιου στο σπίτι, ιδιαίτερα για το πρώτο διάστημα.

 

 Η Διαδικασία: Τι συμβαίνει στο χειρουργείο;

Η αρθροσκόπηση ώμου μπορεί να διαρκέσει λιγότερο από μία ώρα στην αντιμετώπιση ενός πρώτου εξαρθρήματος ή μιας μικρής ρήξης στο τενόντιο πέταλο. Σε περιπτώσεις μαζικών ρήξεων των τενόντων ή υποτροπιάζουσας αστάθειας, μπορεί να διαρκέσει έως και δύο ώρες.
 

Αναισθησία

Οι συχνότερες μορφές αναισθησίας είναι η γενική αναισθησία και, κατά περίπτωση, οι νευρικοί αποκλεισμοί, κατά τους οποίους ο ασθενής βρίσκεται υπό μέθη και το πάσχον άκρο είναι μουδιασμένο. Η αναισθησιολογική και η χειρουργική ομάδα καθορίζουν ποια μορφή αναισθησίας είναι η καταλληλότερη για εσάς.
 

Η επέμβαση

Ο ασθενής τοποθετείται σε πλάγια θέση και το πάσχον άκρο αποστειρώνεται. Στη συνέχεια, το χέρι τοποθετείται σε ειδικό μανίκι ήπιας έλξης, ώστε να διατηρείται σε ελαφρά απαγωγή.

Μέσω μιας τομής μικρότερης του ενός εκατοστού εισάγεται η αρθροσκοπική κάμερα. Η συνεχής ροή υγρού μέσα στον ώμο εξασφαλίζει καθαρή εικόνα και συμβάλλει στον περιορισμό της αιμορραγίας.

Η εικόνα μεταφέρεται σε μεγάλη οθόνη, ώστε ο χειρουργός να βλέπει τις δομές του ώμου σε μεγέθυνση και υψηλή ανάλυση. Μέσω επιπλέον μικρών τομών εισάγονται τα ειδικά εργαλεία για την απομάκρυνση των μη υγιών ιστών και τη διόρθωση της βλάβης.

Στο τέλος της επέμβασης τοποθετούνται επιθέματα στις τομές και εφαρμόζεται φάκελος ανάρτησης του άνω άκρου.


 

Μετεγχειρητική πορεία και αποκατάσταση
 

Παραμονή στο νοσοκομείο

Η παραμονή στο νοσοκομείο μετά την αρθροσκόπηση είναι συνήθως δύο έως τρεις ώρες και στη συνέχεια μπορείτε να επιστρέψετε στο σπίτι σας, εφόσον η γενική κατάσταση της υγείας σας το επιτρέπει.

Θα λάβετε αναλυτικές οδηγίες για τις ασκήσεις που θα ξεκινήσετε αμέσως μετά την επέμβαση, καθώς και για τη φαρμακευτική αγωγή που θα πρέπει να ακολουθήσετε.

Είναι απαραίτητο να σας μεταφέρει κάποιος στο σπίτι και είναι καλό να παραμείνει μαζί σας κατά το πρώτο βράδυ.

 

Επιστροφή στο σπίτι

Παρόλο που η ανάρρωση από την αρθροσκόπηση είναι ταχύτερη σε σχέση με τις ανοικτές επεμβάσεις, μπορεί να χρειαστούν μερικές εβδομάδες μέχρι να επανέλθει πλήρως η λειτουργικότητα του ώμου.

Είναι πιθανό να αισθανθείτε πόνο και δυσφορία για περίπου επτά ημέρες μετά την επέμβαση. Σε βαρύτερες βλάβες ή τραυματισμούς μπορεί να χρειαστεί μεγαλύτερο χρονικό διάστημα αποθεραπείας.

Η εφαρμογή πάγου συμβάλλει στην ανακούφιση του πόνου και του οιδήματος, σε συνδυασμό με την ειδική φαρμακευτική αγωγή. Από την πρώτη ημέρα θα μπορείτε να πραγματοποιείτε απλές κινήσεις του χεριού, αλλά θα χρειάζεται να το αναπαύετε για ορισμένα διαστήματα μέσα στον ειδικό φάκελο ανάρτησης.

Κατά τις πρώτες ημέρες, το να ξαπλώνετε εντελώς οριζόντια μπορεί να μην είναι άνετο. Για τον λόγο αυτό, πολλοί ασθενείς προτιμούν να κοιμούνται σε ημικαθιστή θέση ή σε πολυθρόνα ανάκλισης τις πρώτες νύχτες.

 

Φυσικοθεραπεία και αποκατάσταση

Η πιστή εφαρμογή του προγράμματος αποκατάστασης έχει εξίσου σημαντικό ρόλο με την αρθροσκοπική επέμβαση. Ασκήσεις ενδυνάμωσης και εύρους κίνησης μπορούν να δοθούν από τις πρώτες ημέρες.

Το πρόγραμμα αποκατάστασης σχεδιάζεται από τον χειρουργό, ανάλογα με την επέμβαση στην οποία υποβληθήκατε. Είναι σημαντικό να εφαρμόζεται με την επίβλεψη φυσικοθεραπευτή που είναι εξειδικευμένος στην αντιμετώπιση ανάλογων περιστατικών.

 

Επιστροφή στην καθημερινότητα

Αν το πρόβλημα είναι μικρό, η δύναμη μπορεί να επανέλθει μετά από μια σύντομη περίοδο αποκατάστασης και η επιστροφή στο γραφείο ή στο σχολείο μπορεί να γίνει μέσα σε λίγες ημέρες.

Αν η βλάβη είναι μεγαλύτερη ή η εργασία σας είναι πιο απαιτητική, η πλήρης αποκατάσταση μπορεί να χρειαστεί από μερικές εβδομάδες έως και πέντε ή έξι μήνες στις βαρύτερες περιπτώσεις.

 

Ασφάλεια και αποτελέσματα

Η συντριπτική πλειονότητα των ασθενών που υποβάλλονται σε αρθροσκόπηση ώμου δεν παρουσιάζει επιπλοκές. Όπως σε κάθε χειρουργική επέμβαση, υπάρχουν ορισμένοι κίνδυνοι, οι οποίοι είναι ελάχιστοι και αντιμετωπίσιμοι.

Επειδή κάθε άνθρωπος είναι διαφορετικός, ο χρόνος πλήρους ανάρρωσης διαφοροποιείται από ασθενή σε ασθενή. Ακόμα και στις πιο δύσκολες περιπτώσεις, τα αποτελέσματα μπορούν να είναι εξαιρετικά, όταν ακολουθούνται πιστά οι οδηγίες του χειρουργού και το πρόγραμμα αποκατάστασης.
 

Πλεονεκτήματα της αρθροσκόπησης ώμου

• Εξαιρετικά αποτελέσματα με την ελάχιστη δυνατή χειρουργική παρέμβαση.
   

• Υψηλή ασφάλεια, καθώς το ποσοστό των επιπλοκών είναι ελάχιστο και των σημαντικών επιπλοκών τείνει στο μηδέν.
   

• Άριστο αισθητικό αποτέλεσμα χάρη στις πολύ μικρές τομές.
   

• Σύντομη νοσηλεία, η οποία συνολικά διαρκεί συνήθως έξι έως οκτώ ώρες.
   

• Άμεση κινητοποίηση και γρήγορη επιστροφή στην καθημερινότητα, χάρη στην ελάχιστη επεμβατικότητα της μεθόδου και στην εξατομίκευση του προγράμματος αποκατάστασης.
   

Το επόμενο βήμα

Η ταλαιπωρία, οι άγρυπνες νύχτες λόγω πόνου και η αδυναμία να απολαύσετε τις αγαπημένες σας δραστηριότητες δεν χρειάζεται να αποτελούν μόνιμη πραγματικότητα.

Η αρθροσκόπηση ώμου μπορεί να προσφέρει διάγνωση και αντιμετώπιση ταυτόχρονα, με μικρές τομές, ελάχιστο τραυματισμό των γύρω ιστών και ταχύτερη επιστροφή στην καθημερινότητα.

Κάθε ασθενής αποτελεί μια ξεχωριστή περίπτωση. Η εξέταση και η καθοδήγηση από ορθοπαιδικό με εξειδίκευση στις παθήσεις του ώμου μπορούν να βοηθήσουν στη σωστή διάγνωση και στην επιλογή της κατάλληλης θεραπείας.


 

FAQ

Q: Με τι είδους αναισθησία γίνεται η αρθροσκόπηση ώμου;
A: Συνήθως πραγματοποιείται με γενική αναισθησία και, κατά περίπτωση, με περιοχικό νευρικό αποκλεισμό. Η κατάλληλη μέθοδος επιλέγεται από την αναισθησιολογική ομάδα.
 

Q: Πονάει πολύ ο ώμος μετά το χειρουργείο;
A: Ο μετεγχειρητικός πόνος είναι συνήθως μικρότερος σε σχέση με μια ανοικτή επέμβαση και αντιμετωπίζεται με την κατάλληλη αναλγητική αγωγή.
 

Q: Ποιο είναι το κόστος μιας αρθροσκόπησης ώμου;
A: Το κόστος εξαρτάται από το είδος της βλάβης, τα υλικά, την κλινική και την ασφαλιστική κάλυψη. Προηγείται αναλυτική οικονομική ενημέρωση.
 

Q: Πότε μπορώ να επιστρέψω στις αθλητικές δραστηριότητες;
A: Ο χρόνος επιστροφής εξαρτάται από την επέμβαση και την πορεία της αποκατάστασης. Μπορεί να κυμαίνεται από μερικές εβδομάδες έως αρκετούς μήνες.

 

                                                                                                                              

Δείτε το παρακάτω βίντεο που εξηγεί τι είναι η αρθροσκόπηση και ποιές παθήσεις του ώμου, του γόνατος και των υπολοίπων αρθρώσεων αντιμετωπίζονται αρθροσκοπικά: 

 

Δείτε το παρακάτω βίντεο με την αρθροσκοπική αντιμετώπιση του εξαρθρήματος-αστάθειας του ώμου με  συρραφή του επιχειλίου χόνδρου και ενδαρθρική τενόδεση υπακανθίου. Arthroscopic treatment of Shoulder Dislocation(Bankart repair, Remplissage):   

 

 Δείτε το παρακάτω βίντεο με την αρθροσκοπική συρραφή μαζικής ρήξης τενοντίου πετάλου του ώμου με άγκυρες ραμμάτων σε διπλή σειρά:   

 

Δείτε το παρακάτω βίντεο με την τοποθέτηση προθέματος InSpace Balloon μετά από Αρθροσκοπική συρραφή Μαζικής Ρήξης των Τενόντων του στροφικού πετάλου του ώμου. Arthroscopic InSpace Balloon insertion following Massive Cuff tear repair: 

 

 

 

Δείτε το παρακάτω βίντεο με την απελευθέρωση Υπερπλατίου Νεύρου με διάνοιξη του εγκαρσίου συνδέσμου της ωμοπλάτης: 

  

 

Δείτε το παρακάτω βίντεο με την αρθροσκοπική αντιμετώπιση ρήξης του άνω επιχειλίου χόνδρου της ωμογλήνης, SLAP lesion: 

Σε περίπτωση που έχετε και άλλες ερωτήσεις, ο Ορθοπαιδικός Χειρουργός Αβραμίδης Γρηγόριος και το ιατρικό προσωπικό του γραφείου του, είναι διαθέσιμοι για να σας βοηθήσουν. Μη διστάσετε να επικοινωνήσετε για ό,τι σας απασχολεί.